Tiêu chuẩn ISO/IEC 27001:2022 – Hệ thống Quản lý An toàn Thông tin và các yêu cầu

Trong kỷ nguyên kỹ thuật số, dữ liệu đã trở thành tài sản cốt lõi, đòi hỏi mọi tổ chức phải ưu tiên bảo vệ thông tin như một nhiệm vụ thiết yếu. Để bao vệ tài sản số này các doanh nghiệp hiện nay chọn ưu tiên áp dụng tiêu chuẩn quốc tế ISO/IEC 27001- Hệ thống Quản lý An toàn thông tin. Đây là khung quản lý chặt chẽ giúp doanh nghiệp xây dựng, vận hành và cải tiến liên tục hệ thống bảo mật dữ liệu bền vững. Trong bài viết này, Diendaniso sẽ cùng bạn khám phá chi tiết về ISO 27001:2022 cùng những thông tin cập nhật mới nhất.

Bộ Tiêu chuẩn ISO 27001 ra đời được coi là hệ thống tiêu chuẩn về hệ thống bảo mật & quản lý an ninh thông tin.

Hệ thống quản lý an toàn thông tin (ISMS)

Trước khi đi tìm hiểu khái niệm ISO 27001 chúng ta cùng đi tìm hiểu về thế nào là một Hệ thống Quản lý An toàn thông tin. Theo đó thì trong tất cả các tài sản vô hình và hữu hình của công ty đều có giá trị quan trọng do đó cần được bảo vệ thích hợp. Hệ thống Quản lý An toàn thông tin (ISMS – Information Security Management System) chính là một bộ khung quản lý bao gồm chính sách, quy trình, thủ tục, con người và công nghệ nhằm bảo vệ thông tin của tổ chức khỏi các rủi ro như truy cập trái phép, mất mát, rò rỉ, thay đổi hoặc phá hủy dữ liệu.

ISMS ra đời nhằm đảm bảo tính bảo mật (confidentiality), toàn vẹn (integrity) và sẵn sàng (availability) của thông tin – gọi tắt là nguyên tắc CIA trong bảo mật.

Một hệ thống ISMS chuẩn có đặc điểm như:

• Có hệ thống: ISMS hiện được thiết kế theo mô hình quản lý PDCA (Plan-Do-Check-Act) để vận hành, giám sát và cải tiến liên tục.
• Phù hợp với mọi tổ chức: ISMS có thể phù hợp với bất kể quy mô, lĩnh vực hay loại hình hoạt động.
• Tuân thủ tiêu chuẩn ISO 27001: ISMS thường được xây dựng theo tiêu chuẩn ISO 27001 để đảm bảo tính nhất quán, hiệu quả và được công nhận quốc tế.
• Hướng đến quản lý rủi ro: Hệ thống ISMS có thể giúp tổ chức nhận diện, đánh giá và kiểm soát các mối đe dọa liên quan đến thông tin.

Nói cách khác, ISMS là “lá chắn” giúp doanh nghiệp chủ động bảo vệ thông tin quan trọng, giảm thiểu rủi ro và duy trì niềm tin từ khách hàng, đối tác cũng như các bên liên quan.

Nguồn tham khảo: iso.org, tcvn.gov.vn

Video tiêu chuẩn ISO/IEC 27001:2022

ISO/IEC 27001 là gì?

ISO/IEC 27001 là tiêu chuẩn quốc tế hàng đầu về Hệ thống quản lý an toàn thông tin (ISMS – Information Security Management System). Là một phần của hệ thốn ISO/IEC 27000, được phát triển chung bởi Tổ chức Tiêu chuẩn hóa Quốc tế (ISO) và Ủy ban Kỹ thuật Điện quốc tế (IEC).

Bộ tiêu chuẩn ISO 27001 không chỉ tập trung vào giải pháp kỹ thuật (như tường lửa hay phần mềm diệt virus), mà là một khung quản lý rủi ro. Hệ thống ISO/IEC 27001 cung cấp các quy tắc và quy trình giúp tổ chức bảo vệ tính bảo mật, tính toàn vẹn và tính sẵn sàng của thông tin thông qua việc áp dụng các quy trình quản lý rủi ro.

Hiện nay, phiên bản mới nhất là ISO/IEC 27001:2022, thay thế cho phiên bản 2013. Phiên bản này đã cập nhật thêm các biện pháp kiểm soát mới để phù hợp với bối cảnh điện toán đám mây và các mối đe dọa an ninh mạng hiện đại.

Vai trò của Tiêu chuẩn ISO/IEC 27001:2022

Bộ tiêu chuẩn ISO 27001:2022 ra đời với mong muốn tổ chức thiết lập và duy trì Hệ thống quản lý an toàn thông tin (ISMS) một cách hoàn chỉnh. Cụ thể, các vai trò chính của ISO 27001:2022 bao gồm:

• 1. Đảm bảo an toàn thông tin một cách toàn diện

ISO 27001 giúp tổ chức xác định, đánh giá và kiểm soát các rủi ro liên quan đến thông tin. Nhờ đó, tổ chức có thể bảo vệ dữ liệu khỏi việc truy cập trái phép, mất mát, thay đổi hoặc phá hoại.

• 2. Cung cấp khung quản lý có hệ thống và nhất quán

Bộ tiêu chuẩn ISO 27001:2022 đưa ra các nguyên tắc và yêu cầu rõ ràng để xây dựng, vận hành, giám sát và cải tiến liên tục hệ thống ISMS, dựa trên chu trình quản lý PDCA.

• 3. Tăng cường uy tín và sự tin cậy

Doanh nghiệp nhận được chứng nhận ISO 27001 cho thấy tổ chức cam kết bảo mật thông tin, từ đó tạo dựng niềm tin với khách hàng, đối tác và cơ quan quản lý.

• 4. Đáp ứng yêu cầu pháp lý và quy định

Bộ tiêu chuẩn này có thể giúp cho doanh nghiệp của bạn có thể tuân thủ tốt các yêu cầu về pháp luật bảo vệ môi trường cũng như thông tin về an ninh mạng.

• 5. Hạn chế thiệt hại và tổn thất tài chính

Việc áp dụng ISO 27001 giúp giảm nguy cơ bị tấn công mạng, rò rỉ dữ liệu hoặc gián đoạn hệ thống, từ đó tránh được các thiệt hại tài chính nghiêm trọng.

• 6. Tạo lợi thế cạnh tranh

Trong nhiều ngành nghề (CNTT, tài chính, thương mại điện tử…), việc sở hữu chứng nhận ISO 27001 là lợi thế trong đấu thầu, ký kết hợp đồng và mở rộng thị trường.

• 7. Hỗ trợ cải tiến liên tục

Bộ tiêu chuẩn ISO 27001:2022 không chỉ dừng ở việc thiết lập hệ thống bảo mật, mà còn giúp tổ chức đánh giá và cải tiến liên tục, thích nghi với các mối đe dọa mới và công nghệ thay đổi.

Cấu trúc của tiêu chuẩn ISO/IEC 27001:2022

Tiêu chuẩn ISO/IEC 27001 phiên bản mới nhất hiện nay được chia thành 10 điều khoản. ISO 27001 có cấu trúc rõ ràng xác định các yêu cầu phải đáp ứng khi áp dụng cho hệ thống quản lý an toàn thông tin.

Điều khoản từ 1-3 có bao gồm các thuật ngữ định nghĩa về phạm vi, tài liệu viện dẫn cho đến giới thiệu. Từ phần 4 đến phần 10 của tiêu chuẩn ISO 27001 đưa ra yêu cầu bắt buộc về các công việc cần thực hiện trong việc; thiết lập, vận hành, giám sát và nâng cấp Hệ thống quản lý an ninh thông tin của các tổ chức. Bất kỳ vi phạm nào khác biệt so với các quy định nằm trong 07 điều khoản này đều được coi là không tuân thủ theo:

Tùy từng đối tượng ngành nghề thì tổ chức sẽ có mức độ kiểm soát cụ thể khác nhau và các biện pháp cụ thể để có thể đạt được mục tiêu đó. Các biện pháp kiểm soát được lựa chọn; loại bỏ hoặc bổ sung thêm để phù hợp với lĩnh vực hoạt động của mỗi tổ chức.

Đối tượng áp dụng ISO 27001

Tiêu chuẩn ISO/IEC 27001 được thiết kế với tính linh hoạt cao có thể áp dụng cho các tổ chức, doanh nghiệp có hoạt động lưu trữ, xử lý thông tin (dù là trên giấy hay trên máy tính) và muốn phòng tránh rủi ro mất mát dữ liệu, thì ISO/IEC 27001 chính là dành cho bạn.

Bất kỳ đơn vị nào coi trọng việc bảo vệ dữ liệu đều là đối tượng áp dụng.

• 1. Nhóm ngành CNTT và Công nghệ (Nhóm then chốt và hoạt động chủ yếu trên nền tảng số vì thế cần phải đảm bảo an toàn thông tin một cách chặt chẽ nhất.
• 2. Ngành Tài chính – Ngân hàng: Nhóm ngành này xử lý khối lượng dữ liệu nhạy cảm lớn của khách hàng và các giao dịch tiền tệ. Chính vì thế không thể thiếu được các biện pháp bảo mật hiệu quả.
• 3. Ngành Y tế và Dịch vụ Công: Ngành này được tổ chức, quản lý hồ sơ cá nhân cũng như dữ liệu khá quan trọng của cộng đồng.
• 4. Ngành Sản xuất và Chuỗi cung ứng: Các ngành này không ít hay nhiều đều đang hoạt động trên môi trường số và hệ thống dữ liệu nhiều nên cần phải được bảo vệ nghiêm ngặt.

Quy trình triển khai tiêu chuẩn ISO/IEC 27001:2022

Bộ tiêu chuẩn quốc tế ISO/IEC 27001:2022 có cung cấp một mô hình thiết lập, triển khai, vận hành, giám sát, xem xét, duy trì và nâng cấp Hệ thống ISMS. Chúng tôi xin chia sẻ cho bạn quy trình triển khai bộ tiêu chuẩn này từng bước cụ thể như sau:

1. Khởi động dự án ISO 27001

Đầu tiên tổ chức cần xác định phạm vi áp dụng (scope) của hệ thống ISMS. Tiếp theo đó tổ chức của bạn cần phải thành lập ban ISO đảm nhiệm xây dựng và duy trì hệ thống này hiệu quả. Những người này cần am hiểu hệ thống Công nghệ thông tin, ban lãnh đạo cũng như những người có liên quan.

2. Đánh giá rủi ro ban đầu và hiện trạng bảo mật

Tổ chức của bạn cần tiến hành phân tích chặt chẽ các rủi ro An ninh Thông tin hiện tại bằng việc phân tích GAP giữ sự tương tích của hệ thống hiện tại với các yêu cầu của hệ thống ISO 27001:2022. Xác định các bên quan tâm (interested parties) và các yêu cầu của họ.

3. Thiết lập chính sách và tài liệu ISMS

Tổ chức của bạn cần phải xây dựng chính sách an toàn thông tin. Thiết lập quy trình, thủ tục và biểu mẫu liên quan (theo Điều khoản 5-10 của ISO 27001) đồng thời cần lập Tuyên bố về mức áp dụng (SoA – Statement of Applicability) dựa trên Phụ lục A (Annex A – 93 biện pháp kiểm soát).

4. Phân tích và xử lý rủi ro an toàn thông tin

Hiện tại bước này bạn cần thực hiện phân tích tốt các rủi ro cũng như xây dựng kế hoạch rủi ro một cách cụ thể nhất.

5. Đào tạo & nâng cao nhận thức

Đào tạo toàn bộ nhân sự về nhận thức an toàn thông tin. Đào tạo chuyên sâu cho nhóm kỹ thuật và người chịu trách nhiệm ISMS.

6. Vận hành hệ thống ISMS

Tổ chức của bạn cần phải triển khai các chính sách, quy trình đã xây dựng. Đồng thời quản lý tài sản thông tin và kiểm soát truy cập, kiểm soát các thay đổi và quản lý sự cố và sao lưu và phục hồi.

7. Đánh giá nội bộ và xem xét lãnh đạo

Giai đoạn này tổ chức của bạn cần phải đánh giá nội bộ định kỳ đồng thời xem xét lãnh đạo của cải để giúp cải tiến hệ thống. Đồng thời cần ghi nhận và khắc phục hành động cũng như cải tiến một cách liên tục nhất.

8. Đăng ký chứng nhận ISO 27001

Lựa chọn tổ chức chứng nhận (certification body) được công nhận. Chuẩn bị cho đánh giá giai đoạn 1 và giai đoạn 2. Khắc phục các điểm không phù hợp (nếu có). Khi khắc phục xong các điểm cần cải thiện thì tổ chức của bạn đã có thể nhận chứng nhận ISO 27001:2022.

9. Duy trì và cải tiến liên tục ISMS

Theo dõi hiệu lực của các biện pháp kiểm soát. Cập nhật đánh giá rủi ro khi có thay đổi đồng thời liên tục cải tiến hệ thống theo chu trình PDCA (Plan – Do – Check – Act).

Lợi ích khi tổ chức áp dụng hiệu quả ISO/IEC 27001

Hệ thống ISO 27001 về quản lý an ninh thông tin ra đời đã trở nên rất hiệu quả đối với các công ty và tổ chức. Công nghệ luôn luôn thay đổi. Việc tổ chức của bạn có được chứng nhận quốc tế có thể cung cấp về sự thay đổi của công nghệ; và quy định pháp luật để xây dựng kế hoạch sao cho phù hợp nhất.

1. Tăng cường bảo mật thông tin toàn diện

Việc xây dựng và duy trì hệ thống ISO/IEC 27001:2022 có thể giúp tổ chức bảo vệ tài sản số khỏi các rủi ro như rò rỉ, mất mát cũng như truy cập trái phép ảnh hưởng đến hệ thống của bạn.

2. Tuân thủ pháp luật và yêu cầu của khách hàng

Đáp ứng các quy định về bảo vệ dữ liệu cá nhân (VD: Nghị định 13/2023/NĐ-CP, GDPR…). Giúp doanh nghiệp chứng minh năng lực bảo mật khi làm việc với các đối tác lớn, đặc biệt trong lĩnh vực tài chính, công nghệ, thương mại điện tử,…

3. Nâng cao uy tín và niềm tin từ khách hàng

Hệ thống ISO 27001:2022 bài bản đạt chứng nhận quốc tế có thể giúp tổ chức xây dựng hình ảnh chuyên nghiệp và có trách nhiệm trong quản lý thông tin. Chứng chỉ ISO 27001 là bằng chứng rõ ràng cho cam kết bảo vệ dữ liệu.

4. Giảm thiểu tổn thất tài chính do sự cố an ninh

Việc tổ chức của bạn phòng ngừa hiệu quả các sự cố gây ra thiệt hại lớn như việc bị mất dữ liệu, bị phạt hành chính cũng như mất khách hàng. Từ đó giảm thiểu rủi ro sự cố tài chính trong tổ chức của bạn.

5. Cải tiến liên tục hoạt động quản lý bảo mật

Áp dụng chu trình PDCA giúp hệ thống ISMS luôn được rà soát, cập nhật và cải tiến theo biến động của môi trường công nghệ. Đảm bảo hệ thống luôn phù hợp với các rủi ro hiện tại và tương lai.

> Bảo mật thông tin cho tổ chức bằng ISO/IEC 27001

Hy vọng những kiến thức trên đây mà diendaniso cung cấp đã giúp bạn hiểu hơn về Hệ thống Quản Lý An Toàn Thông Tin ISO 27001:2022! Mọi thông tin trong bài viết mang tính tham khảo. Độc giả nên liên hệ chuyên gia tư vấn ISO 27001:2022 để áp dụng phù hợp theo từng loại hình doanh nghiệp.